Aandelen

De laatste bubbel: Amerikaanse overheidsobligaties

by Maarten Verheyen in Staatsobligaties , kredietcrisis on January 8th, 2009

De snelste manier om geld te verdienen op de beurs, is ongetwijfeld het shorten van een bubbel. Voor de goede orde, wie “short” gaat, speculeert op een daling van een bepaalde activaklasse.

Toen bijvoorbeeld de huizenmarkt implodeerde waren er enkele alerte hedge fund managers die steenrijk werden met gerichte speculaties à la baisse.

Eén ervan is John Paulson die in 2007 zo maar eventjes $12 miljard verdiende aan de hypotheekcrash en er persoonlijk een kleine $3 miljard aan overhield.

Op 12 maanden tijd!

Wanneer een bubbel doorprikt wordt, gaat het meestal snel. Een stijgende markt heeft meestal jaren nodig om een hoogtepunt te bereiken.

De koersen kunnen immers alleen maar oplopen wanneer er nieuwe kopers worden aangetrokken. En daar is tijd voor nodig.

Bij dalende koersen ligt het anders. Iedereen zit reeds in de markt. Wanneer er paniek uitbreekt en beleggers op hetzelfde moment richting exit hollen … duiken de prijzen als een waterval naar beneden.

Maar bij een bubbel wil je er niet te vroeg bij ziijn. Wie te vroeg short gaat, loopt het risico om gigantische verliezen op te stapelen in afwachting van de big bang.

Zo was het voor heel wat analisten al een tijdje duidelijk dat de Amerikaanse huizenmarkt in de periode 2001-2007 oververhit geraakte. Maar wie in 2005 of 2006 al posities innam, realiseerde waarschijnlijk grote verliezen totdat de kentering er eindelijk kwam.

Met deze wijsheid in gedachten, kijk ik momenteel naar de laatste resterende bubbel: die van de Amerikaanse overheidsobligaties.

Door de kredietcrisis zijn beleggers bang geworden en parkeerden ze hun geld in wat zij beschouwen als de veiligst mogelijke activa: Amerikaans staatspapier.

Dit zorgde voor een gigantische rally op de obligatiemarkten waardoor de rente op 30 jaar terugviel tot iets meer dan 2,5%. Beleggers waren dus effectief bereid om de Amerikaanse overheid voor een periode van 30 jaar geld te lenen tegen een rente van amper 2,5%.

Krankzinnig?

Wel, laten we eens even kijken aan wie we dat geld precies lenen.

De Amerikaanse overheid heeft namelijk al heel wat schulden. Als we de pensioenverplichtingen erbij tellen, komen we aan een astronomisch bedrag van $60.000 miljard aan schulden voor de VS.

Dat is pakweg 5 keer het bruto nationaal product of $200.000 per Amerikaan. Voor een gezin van 4 zit je dan aan $800.000 overheidsschulden. Tel er de gezinsschulden (hypotheek, credit cards, autolening, …) nog eens bij en je zit aan $1 miljoen per gezin.

Ik weet niet of het zo verstandig is om geld te lenen aan iemand die al zo diep in de schulden zit. Teveel is teveel en vroeg of laat komt het moment waarop de schulden onbetaalbaar worden. De VS zit daar zeer dichtbij als je het mij vraagt.

Wie momenteel geld leent aan de VS zou dan op zijn minst mogen verwachten dat men de broekriem stevig aanhaalt en de uitgaven tempert.

Maar wat lezen we? Obama verwacht in 2009 een begrotingstekort van $1250 miljard … en dat is zonder het extra relanceplan van $775 miljard!

De VS kan dus in 2009 wel eens aankijken tegen een tekort van bijna $2000 miljard. 2 BILJOEN!

Dat is meer dan $5 miljard PER DAG!!

Hoe zal men deze tekorten financieren? Met meer schulden natuurlijk! De Amerikaanse Treasury wil dit jaar $2000 miljard lenen.

Wie heeft er momenteel dergelijke bedragen beschikbaar om de VS even bij te springen? In de voorbije jaren waren het vooral China en Japan die hun overtollige dollars terugleenden aan de VS.

Maar China heeft inmiddels zijn eigen herstelplan aangekondigd. Men zal de reserves dus eerder in eigen land aan het werk zetten dan uitlenen.

Bovendien hebben zowel China als Japan al zoveel geld uitgeleend aan de VS dat ze er stilletjes aan hun buik van vol hebben. De reserves worden nagenoeg volledig aanhouden in Amerikaanse dollar, en het is geen geheim dat ze willen diversifiëren.

We zitten hier dus met een probleem. Het aanbod van obligaties stijgt dit jaar tot een nooit eerder gezien niveau … terwijl de vraag stilletjes aan opdroogt.

In eerste instantie kan de VS proberen om beleggers te verleiden met hogere rentevoeten. En dat betekent natuurlijk dat de bestaande obligaties in prijs zullen dalen.

Maar als ook dat niet lukt, halen ze waarschijnlijk de grote middelen boven. De centrale bank zal dollars printen en uitlenen aan de Amerikaanse overheid. Maar ook dit zal leiden tot een daling van de obligatiekoersen.

Wanneer beleggers merken dat de VS hun schulden aflossen met geprint geld, dreigt een ernstige vertrouwenscrisis die de obligatiekoersen finaal onderuit trapt.

Ik heb de voorbije weken rustig aan een beperkte shortpositie opgebouwd en wacht nu eigenlijk op het ideale moment om deze verder uit te breiden. Indien de rente echter onder de 2,50% komt, ben ik verplicht om mij tijdelijk langs de kant te zetten.