Aandelen

Financiële crisis barst opnieuw los?

by admin in Staatsobligaties , economie , kredietcrisis on January 31st, 2010

De hype rond Barack Obama heeft welgeteld één jaar geduurd. De populariteit van de president die de verkiezingen won met het thema “change” was de voorbije weken gedaald tot een absoluut dieptepunt.

Maar nu het lijkt het erop dat de beloofde veranderingen er eindelijk gaan komen. Obama werkte een uitvoerig plan uit om de banksector de duimschroeven aan te draaien. Het onderscheid tussen banken en hedge funds was de voorbije jaren sterk vervaagd en daar komt nu een einde van.

Als Obama zijn zin krijgt, dan zal het banken verboden worden om nog langer te traden voor eigen rekening of zelfs maar te investeren in hedge funds. Een nobel streven. Banken horen niet te speculeren met de spaarcenten die hen toevertrouwd werden door brave huisvaders.

Beleggers in Goldman Sachs worden al nerveus bij de gedachten alleen. Een flink deel van de winsten die het beurshuis genereert, komen dan ook uit de handel voor eigen rekening. De aandelen verloren op 2 dagen tijd een kleine 10% van hun waarde. Dezelfde evolutie zagen we ook bij Morgan Stanley, Bank of America, JP Morgan en de andere heersers over de financiële markten.

Alhoewel ik het voor de volle honderd procent ééns ben met het basisidee dat banken niet horen te speculeren met spaargelden van hun klanten, vrees ik dat deze maatregel tot heel wat onbedoelde gevolgen kan leiden.

Obama heeft mogelijk onbewust een einde gemaakt aan deze berenmarkt rally en het startschot gegeven voor fase twee van deze financiële crisis.

Indien banken hun handelsactiviteiten dienen af te bouwen, betekent dit dat de bestaande posities stelselmatig geliquideerd dienen te worden. De financiële markten worden zo geconfronteerd met een overweldigende verkoopdruk terwijl er sowieso al amper kopers actief waren. De perfecte storm voor een vrije val.

De voorbije 3 dagen geven je alvast een idee van hetgeen je kan verwachten wanneer aandelen gedumpt worden in een lege markt. De beursindexen gaven op enkele dagen tijd de opbouwde winsten van de voorbije weken prijs.

Ik heb in de voorbije weken en maanden herhaaldelijk opgeroepen om je aandelenposities af te bouwen of zelfs helemaal van de hand te doen. Een advies dat ik nogmaals kracht wil bijzetten.

Persoonlijk heb ik momenteel niet één aandeel in portefeuille. Ik zit voor 80% in cash (zowel euro’s als dollar) en 20% in goud. Niet dat ik veel verwacht van goud op korte termijn, maar het is in deze onzekere tijden een interessante diversificatie.

Speculatief heb ik de voorbije dagen ook posities opgebouwd om te profiteren van een verdere daling van de indexen. In absolute getallen kan je zelfs spreken over mijn grootste shortpositie ooit. Om maar even aan te geven hoe serieus ik het meen!

Mijn grootste vergissing van 2009

by admin in Forex , Staatsobligaties , goud , grondstoffen , landbouw on December 21st, 2009

Eén jaar geleden waagde ik mij aan “7 voorspellingen voor het nieuwe jaar”. Vandaag wil ik samen met jou kijken hoe ik het ervan bracht.

#1 Goud zal blinken als nooit voorheen 

Het afgelopen jaar was het jaar van goud. Het edelmetaal won 31% in waarde. Goud werd populair, zeker nadat de $1,000-grens met overtuiging werd gebroken.

#2 De dollar valt van zijn voetstuk

De reservemunt van de wereld wordt nu door bijna iedereen in vraag gesteld. De roep naar een nieuw financieel systeem waarbij de dominantie van de Amerikaanse munt wordt afgebouwd, klonk luider dan ooit.

China, de grootste financier van de VS, stelt het beleid openlijk in vraag en waarschuwt de Amerikanen dat het op deze manier niet verder kan.

#3 Overheidsobligaties kelderen

De 30-jarige obligaties in de VS piekten begin dit jaar op 141 punten … om vervolgens meer dan 20% in waarde te dalen.

En elders was het zeker niet beter. Beleggers die Griekse obligaties kochten, zagen zwarte sneeuw.

#4 Comeback van grondstoffen

En wat voor een comeback was het! De meeste grondstoffen verdubbelden ten opzichte van de lows. Olie vond een bodem rond de $35 en steeg tot bijna $85 in 2009. Maar ook koper, zilver en suiker werden op zijn minst 100% duurder.

#5 Het modewoord van het jaar: faillissement!

De crisis slaat wild om zich heen en maakt veel slachtoffers. De werkloosheid loopt overal in de wereld bijzonder snel op en er lijkt voorlopig geen einde aan te komen.

#6 Overheid te klein om banken te redden

Het leek er even op dat ik te vroeg was met deze voorspelling. Maar ik werd gered op de valreep. De financiële markten hebben duidelijk vragen over de financiële situatie van Griekenland. De eerste domino in een rij?

#7 Landbouw terug in trek

De enige voorspelling die helemaal de mist in ging. De prijzen van de landbouwgrondstoffen hebben zich wel redelijk hersteld maar blijven duidelijk achter op de andere grondstoffen.

Met 6 op 7 kan ik niet ontevreden zijn. De meeste ontwikkelingen die we zagen in het afgelopen jaar, heb ik vrij goed ingeschat.

Ik heb echter ook de nodige fouten gemaakt. Ik was koper van aandelen in februari om in te spelen op een mogelijke rally maar stapte in augustus weer uit de markt.

Sindsdien ging de S&P500 nog ééns 8% hoger en ik zag het allemaal aan mij voorbij gaan. Maar zei een beroemde speculant niet ééns dat hij rijk was geworden door steeds te vroeg te verkopen?

Is Dubai de eerste domino?

by admin in Staatsobligaties , economie on November 24th, 2009

Voor degenen die denken dat deze crisis achter ons ligt, is het even schrikken met Dubai. Natuurlijk lees je nu meteen dat het allemaal zal meevallen. Buurland Abu Dhabi zal wel ter hulp schieten. En trouwens, de exposure is al bij al beperkt.

Dubai heeft jarenlang de grote sier gemaakt met geleende centen en nu de vastgoedprijzen niet meer boomen, wordt het plots moeilijker om de leningen af te betalen. Het klinkt allemaal bekend voor wie de vastgoedcrisis in de VS van nabij heeft gevolgd.

Dubai heeft $80 miljard aan schulden en dan spreek je toch over min of meer dezelfde bedragen als die gemoeid waren met de defaults van Argentinië in 2001 ($82 miljard) en Rusland in 1998 ($73 miljard).

Maar vandaag is $80 miljard natuurlijk niets. We leven in een wereld waar men dergelijke bedragen overheeft voor de redding van individuele bedrijven. De Citigroup’s, de AIG’s, de Fannie’s en de Freddie’s, weet je wel.

Maar voor mij gaat het hier niet over de $80 miljard aan schulden die op het spel staan. De boodschap van Dubai is dat landen niet onbeperkt geld kunnen lenen … en zelfs failliet kunnen gaan.

Het is nog maar enkele weken geleden dat ik je waarschuwde dat er een tweede Ijsland zit aan te komen, en vandaag is het al zover.

De eerste domino is gevallen. En wie ooit met dominosteentjes heeft gespeeld, weet dat het daarbij meestal niet blijft.

Hoe lang zal het duren vooraleer de markten zich afvragen wie de volgende is? Het lijstje met probleemlanden is omvangrijk.

Eerder deze week schrokken de Grieken zich nog een hoedje toen ze hoorden dat het soepele kredietbeleid van de ECB niet voor eeuwig is.

De Griekse banksector heeft gretig gebruik gemaakt van de goedkope financiering van de centrale bank maar dreigt in de problemen te komen bij terugbetaling.

Het toont ook aan hoe moeilijk het is om een degelijke exit-strategie te implementeren.

Persoonlijk denk ik dat Dubai voor een nieuwe alertheid zal zorgen op de financiële markten. Dit is het moment waarop beleggers beginnen te focussen op de schuldopbouw van de ontwikkelde landen.

Misschien niet geheel ontoevallig publiceerde SocGen zopas een rapport waarin men becijferde dat de wereldwijde overheidsschulden tegen 2011 met een factor 2,5 gestegen zijn in de voorbije 10 jaar.

De titel van het rapport? “Protecting yourself against economic collapse” . Lijkt me een duidelijke boodschap.

Ijsland ging al bankroet. Wie volgt?

by admin in Staatsobligaties , economie on November 12th, 2009

Ijsland ging als eerste land tijdens deze crisis failliet. Wie volgt? Verschillende landen zijn kandidaat voor deze zilveren medaille.

Misschien Ierland waar de banksector in zijn geheel insolvabel is en de overheid waarschijnlijk tot nationalisatie dient over te gaan bij nieuwe problemen.

Een dergelijke maatregel zou ook meteen het einde van Ierland betekenen. De financiële sector is 8 keer groter dan het bruto binnenlands product. De overheid is simpelweg niet in staat om dergelijke verliezen te blijven opvangen.

Of misschien Japan? Met een schuld die nu meer dan 200% van het BNP bedraagt … een economische crisis die al 20 jaar aansleept … en een bevolking die vergrijst, ligt het hoofd in feite al op de kapblok.

Maar persoonlijk zet ik mijn geld op Groot-Brittannië. De financiële sector is met 490% van het BNP gigantisch. In de VS bijvoorbeeld bedraagt deze ratio amper 150%.

Een grote financiële sector is natuurlijk een nadeel in een kredietcrisis. Niet alleen omdat je als land gigantische bedragen moet injecteren om de banken te redden, maar ook omdat een groot deel van de fiscale ontvangsten komen uit de winsten van de banken.

Winsten die helaas smelten als sneeuw voor de zon …

Het IMF publiceerde zopas een rapport waaruit blijkt dat de Britse overheid voor 19,8% intervenieerde in de economie. Dit gaat zowel over kapitaalverhogingen bij banken als de aankoop van activa door de centrale bank.

Blijkt dat het bedrag dat de UK spendeerde ruwweg 4 keer groter is dan andere ontwikkelde landen!

Wie dergelijke bedragen in het rond strooit, kampt natuurlijk met ernstige begrotingstekorten. Groot-Brittannië verwacht dit jaar 7,8%, al denken sommigen dat het nog hoger zal uitvallen.

Het tekort bedraagt nu 175 miljard GBP. Deze bedragen lenen kan eigenlijk al niet meer. Maar gelukkig zitten ze niet in de euro waardoor ze rustig ponden kunnen bijprinten om de tekorten te financieren. Maar liefst 80% van het tekort wordt nu gefinancierd via de drukpersen.

Er keek dan ook niemand verbaasd op toen Fitch deze week waarschuwde dat de triple A-rating van het land in gevaar komt.

Maar de markten mogen gerust zijn. Het land neemt zijn verantwoordelijkheid. Niet door de uitgaven te verlagen, maar wel door meer binnen te krijgen. De belastingen zullen stijgen en het zijn vooral de hogere inkomens die geviseerd worden. Het ideale recept om het land helemaal naar de verdoemenis te helpen.

Vanaf 2010 zal het toptarief voor inkomens boven 150.000 GBP stijgen van 40% naar 50% … belastingen op dividenden gaan ook 10% omhoog … en men overweegt om de belastingen op meerwaarden op te trekken van 18% naar 25%.

Of het allemaal zal helpen, is nog maar de vraag. Volgens de berekeningen van IMF zijn maatregelen ten belopen van 12,8% van het BNP nodig en dat is eigenlijk onbegonnen werk.

Maar ik moet zeggen dat men niets aan het toeval overlaat en alles op alles zet om ervoor te zorgen dat het land alsnog de zilveren medaille binnenhaalt nadat eerder Ijsland al met goud ging lopen.

Niet dat het makkelijk zal zijn. Er zijn diverse kapers op de kust.

Het einde van het financieel systeem

by admin in Federal Reserve , Staatsobligaties , kredietcrisis on October 20th, 2009

De huidige crisis is niet meer dan een symptoom. Net zoals het teveel aan schulden een symptoom is. Helaas vraagt nagenoeg niemand zich af wat de patiënt ziek maakt.

In een eerdere nieuwsbrief vertelde ik je hoe banken geld creëren uit het niets. Wanneer een bank geld uitleent, komt er vers geld in omloop.

Maar het geld dat banken creëren, is niet helemaal hetzelfde als “fysiek” geld. Voor iedere euro nieuw geld dat banken zo creëren, ontstaat er namelijk een schuld. Schulden circuleren zo als geld.

Het systeem is briljant in zijn opzet. Aangezien de banken zelf geld creëren, verdienen deze instellingen nu interest op iedere euro of dollar die circuleert!

En aangezien banken steeds meer geld uitlenen, gaat een groeiend aandeel van het bruto nationaal product naar interestbetalingen. Op deze manier trekt de financiële sector steeds grotere bedragen uit de economie voor eigen profijt.

Maar het systeem heeft echter een aantal beperkingen waardoor het inherent instabiel is.

Fractional reserve banking wil namelijk zeggen dat slechts een beperkt deel van de deposito’s liquide zijn. Je denkt misschien dat je je geld veilig in bewaring geeft maar in feite houdt de bank je geld niet bij. Men bewaart slechts 10% van je kapitaal en leent de rest uit.

Wanneer een te groot aantal spaarders gelijktijdig hun tegoeden opnemen, ontstaat onder het huidige systeem een bankrun.

De banken hebben dat echter opgelost met de oprichting van de Federal Reserve als “lender as last resort”. In 1913 bewerkten de bankiers de overheid om een centrale bank op te richten.

Men speelde het zelfs klaar om de Federal Reserve in handen te krijgen en op deze manier ook de controle over het monetaire beleid te grijpen.

Waarom de overheid het recht om geld te printen in handen van de banken heeft geduwd, blijft tot op de dag van vandaag een raadsel. Het was in ieder geval een beslissing die toenmalig president Woodrow Wilson later betreurde.

De bankiers kregen hun centrale bank waardoor ze mekaar uit de shit konden helpen bij een bankrun.

Maar een andere beperking van het systeem is veel ernstiger. Het garandeert namelijk dat het systeem vroeg of laat moet imploderen onder het eigen gewicht.

Aangezien het geld in omloop nagenoeg gelijk is aan alle schulden, is er niet voldoende geld om de interesten op deze schulden te betalen. Vandaar dat er ieder jaar voldoende nieuw geld in omloop moet worden gebracht.

Maar aangezien nieuw geld in omloop brengen, eigenlijk ook betekent nieuwe schulden creëren, zijn er grenzen aan dit systeem. Er is maar een beperkte hoeveelheid schulden die gedragen kan worden door een maatschappij.

De banken hebben de limieten van het systeem getest door geld te lenen aan mensen zonder inkomen, job of bezittingen maar dit is zoals je weet niet goed bevallen.

We zitten nu aan het einde van het huidige financiële systeem, al probeert men nog op alle mogelijke manieren de schulden verder op te drijven (kijk maar naar de schulden van sommige landen).

Nu de geldhoeveelheid niet verder kan stijgen omdat het onmogelijk is de wereld nog dieper in de schulden te steken, is het “game over” voor het huidige financieel systeem.