Aandelen

Open brief aan Dirk Van der Maelen

by Maarten Verheyen in Nationale Bank , SMART Capital , value investing on March 13th, 2008

Geachte heer Van der Maelen,

ik heb met enige verbazing uw kruistocht ten opzichte van de notionele interestaftrek waargenomen, maar ik moet toch bekennen dat u ergens een punt heeft met uw kritiek op de Nationale Bank.

Niet omdat ze überhaupt gebruikmaken van de notionele interestaftrek. De Nationale Bank heeft het recht om, net zoals iedere andere onderneming, gebruik te maken van deze maatregel.

Er is geen sprake van enig misbruik of ‘oneigenlijk’ gebruik. Ze passen simpelweg de wet toe zoals u die indertijd samen met uw toenmalige regeringspartij heeft ingevoerd.

Het is hun goed recht om gebruik te maken van wettelijke bepalingen die de belastingdruk kunnen verlichten. Sterker nog, ze hebben een verplichting ten opzichte van de aandeelhouders om er gebruik van te maken.

Maar zoals ik al schreef: u heeft een punt.

De Nationale Bank kende de voorbije jaren een stevige winstgroei waarbij de nettowinst steeg van 98 miljoen euro in 2000 naar 283 miljoen in 2007.

Daar kunnen we als aandeelhouder alleen maar tevreden over zijn. En aandeelhouder zijn we allemaal, want de overheid is eigenaar van 50% van het kapitaal.

Maar ondanks de winststijging van 189%, zagen de aandeelhouders het dividend in de afgelopen 7 jaar met amper 17,1% toenemen.

Dit betekent dat de Nationale Bank een steeds groter deel van de winst binnen de eigen onderneming houdt en zo het eigen vermogen (waarop notionele interestaftrek van toepassing is) op een kunstmatige manier verhoogd.

Ik gebruik wel degelijk de term “kunstmatig” omdat de Nationale Bank niets aanvangt met de winsten die niet worden uitgekeerd. Deze sommen worden niet geïnvesteerd en leveren niet één extra job op.

Ze worden enkel toegevoegd aan de statutaire reserves. Deze reserves namen de afgelopen 7 jaar dan ook toe van 93 miljoen euro tot 677 miljoen euro vandaag.

Als de Nationale Bank deze reserves toch niet wenst te investeren, lijkt het mij niet meer dan logisch dat dit geld wordt uitgekeerd aan de aandeelhouders. Het komt de welvaart niet ten goede als bedrijven zoals de Nationale Bank onnodig geld oppotten en ontrekken aan de economie.

Bij een uitkering van de reserves als dividend, kan de overheid 338,5 miljoen euro extra inschrijven in de begroting en aanwenden voor zinvollere investeringen dan het simpelweg oppotten ervan.

5 verliesmatchen op rij … maar toch een winnaar?

by Maarten Verheyen in Nationale Bank on March 13th, 2007

De minderheidsaandeelhouders van de Nationale Bank blijven strijdvaardig. Ook al hebben ze nu 5 rechtszaken op rij verloren.

Dit keer ging het om de goudreserves. In het verleden schreef de Nationale Bank de meerwaarden op deze reserves over naar de Belgische overheid maar de minderheidsaandeelhouders meenden hier recht op te hebben.

De goudreserves zijn namelijk opgebouwd met geld van alle aandeelhouders en behoren dus ook aan ALLE aandeelhouders toe. De Nationale Bank werd immers opgezicht met geld van privé-aandeelhouders.

Later “kreeg” de overheid 50% van de aandelen. De privé-aandeelhouders kregen wel de nodige garanties waardoor hun rechten gevrijwaard zouden moeten blijven (niet dus!).

Wie graag meer wil leren over de geschiedenis van NBB, kan daarvoor hier terecht: http://nbb4ever.wordpress.com/de-geschiedenis/
Belangrijk om te weten, is echter dat de overheid via een kapitaalverhoging eigenaar is geworden van 50% van de Nationale Bank.

Een kapitaalverhoging die de overheid de mogelijkheid gaf in te schrijven op nieuwe aandelen tegen 1000 frank (op een moment dat het aandeel 2200 frank noteerde). Deze operatie werd nota bene gefinancierd met geld van de Nationale Bank!

De overheid heeft met andere woorden nooit een frank of euro geïnvesteerd in de NBB maar is plots wel eigenaar van 50% van de aandelen en eigent zich ook nog eens de goud- en deviezenreserves toe. Reserves die opgebouwd werden met de winsten van alle aandeelhouders.

Maar de Belgische rechter gaf de minderheidsaandeelhouders nog maar eens ongelijk. Ze hebben geen recht op de meerwaarden van de goudverkopen die gebeurden tussen 1996 en 2002. Meester Modrikamen had hiervoor een schadevergoeding van 15.000 euro per aandeel geëist.

Volgens de rechtbank is de Nationale Bank GEEN eigenaar van de goudreserves waardoor enkel de overheid recht heeft op de meerwaarden.

Dit kan volgens Modrikamen verstrekkende gevolgen hebben. Als NBB geen eigenaar is van het goud, mag dit ook niet als activa op de balans worden geboekt. Bij een eventuele afboeking verdwijnt echter de helft van het maatschappelijk kapitaal waardoor een buitengewone algemene vergadering moet beslissen over het voortbestaan van het bedrijf.

Modrikamen had eerder al eens voor een rechtbank de ontbinding van de vennootschap geëist maar viste ook toen achter het net.

Verdere informatie over Nationale Bank vind je op de site van Erik Geenen (http://nbb4ever.wordpress.com/). Aandeelhouders die zich 26 maart 2007 kunnen vrijmaken, doen er ook goed aan om de algemene vergadering bij te wonen.

Erik Geenen vertelde mij dat de internationale pers aanwezig zal zijn en hoe meer aandeelhouders hun ongenoegen laten blijken, hoe serieuzer ze uiteindelijk genomen zullen worden.

Informeer dus even bij je broker om na te gaan hoe je deze cruciale vergadering kan bijwonen. Sensatie verzekerd!

CONCLUSIE: De minderheidsaandeelhouders zullen voor Belgische rechtbanken bakzeil blijven halen. Het is wachten totdat de zaak kan voorkomen voor een Europese rechtbank om het gelijk aan onze kant te krijgen. Dit kan rustig nog enkele jaren aanhouden. Het opwaarts potentieel blijft echter meer dan groot genoeg om het nodige geduld aan de dag te leggen. Ik schreef eerder al eens dat een aandeel minimaal 8000 euro waard is.

Deminor bijt (voorlopig) in het zand

by Maarten Verheyen in Nationale Bank on November 1st, 2005

Er is een uitspraak in het geschil tussen de minderheidsaandeelhouders van de Nationale Bank, vertegenwoordigd door Deminor, en de Nationale Bank. En het is niet de uitspraak waar we op hoopten.

De rechtbank heeft beslist dat het emissierecht van de Nationale Bank NIET verstreken is maar dat dit recht gedeeld wordt met de Europese Centrale Bank. Hierdoor is de NBB niet verplicht om de reserves ten belopen van 7.200 euro per aandeel uit te keren.

We hadden ons geen illusies gemaakt. De kans dat een Belgische rechter de Belgische overheid voor miljarden euro’s in de zakken gaat zitten, is vrijwel onbestaande. Wie had gerekend op de scheiding der machten in dit dossier is naïef.

Het is trouwens een beetje opvallend dat er geen vraag werd voorgelegd aan het Europees Hof van Justitie. De rechter vond de Belgische wetgeving op dit vlak voldoende duidelijk.

Niettemin zou het een kleine ramp zijn geweest voor de minderheidsaandeelhouders indien het Europees Hof had geoordeeld dat het emissierecht niet verstreken was.

De Nationale Bank heeft dan misschien geen beslissingsrecht meer maar men bezit nog steeds het recht om biljetten te drukken, aldus de rechter. Ook al moet men dit recht delen met de ECB.

Wat nu? Eerst en vooral zijn we helemaal niet verrast door deze uitspraak. In nummer 33 van SMART Capital schreven we al: “Maar we maken ons natuurlijk niet al te veel illusies. De kans dat een Belgische rechter de overheid voor 4,8 miljard euro in de zakken gaat zitten, lijkt ons bijzonder klein. Aandeelhouders zullen waarschijnlijk geduld moeten hebben totdat het dossier voor een Europese rechtbank verschijnt om hun gelijk te halen.”

Een ‘voorspelling’ die jammer genoeg is uitgekomen. Wie in Nationale Bank investeert, zit er in voor the long run. Van Belgische rechters moeten we niets verwachten waardoor het wachten is op Europa.

Er lopen trouwens nog twee geschillen voor Belgische rechtbanken waarbij de eis tot schadevergoeding van meester Modrikamen de belangrijkste is. Hij eist 5.784 euro per aandeel NBB omdat de meerwaarden op het goud enkel en alleen werden uitgekeerd aan de overheid. Dit terwijl iedere aandeelhouder hier recht op heeft.

Aan onze mening over het dossier is uiteraard niets verandert. Deze uitspraak is één veldslag, en dan nog één die we eigenlijk al hadden afgeschreven. Het vonnis presenteert beleggers die nog niet zijn ingestapt trouwens een mooie aankoopgelegenheid.

Het dossier NBB

by Maarten Verheyen in Nationale Bank , SMART Capital on March 17th, 2005

Voor wie graag meer wil leren over het dossier Nationale Bank, heb ik een leuke verrassing. Ik heb alle artikels die ooit in SMART Capital gepubliceerd werden over de Nationale Bank gebundeld in één PDF-bestand.

Klik hier om de NBB-files te downloaden

(om te downloaden, rechts klikken en “opslaan als…”)

Om het bestand te openen, dient u te beschikken over Acrobat Reader. U kan dit programma gratis downloaden via deze pagina.

Nationale Bank krijgt geld van de overheid

by Maarten Verheyen in Nationale Bank on March 16th, 2005

Je zou je voor minder verslikken in je koffie. Volgens De Tijd heeft de Nationale Bank in het voorbije jaar €51 miljoen ontvangen van de Belgische staat. De NBB beheert de deviezenreserves van de overheid en aangezien de dollar in waarde is gedaald, moet de overheid bijspringen. Volkomen terecht natuurlijk maar we zijn het nu éénmaal niet gewend dat de NBB geld krijgt van de overheid.

Naast de deviezenreserves die NBB beheert voor de overheid, beschikt men echter ook over eigen deviezenreserves. Niet dat ze bij de NBB of bij de overheid dit onderscheid maken. Alhoewel deze reserves eigendom zijn van ALLE aandeelhouders (50% overheid/50% privé-aandeelhouders), zit de overheid te pas en te pas te graaien in deze pot.

De minderheidsaandeelhouders pikken dit natuurlijk niet en hebben hiervoor al een tijdje rechtszaken lopen. In september van dit jaar starten trouwens de pleidooien rond het vervallen van het emissierecht waardoor de Nationale Bank verplicht kan worden om de reserves die men aanhoudt, uit te keren aan de aandeelhouders (ja, dus ook aan de minderheidsaandeelhouders).