Aandelen

Archive for October, 2008

Keren we terug naar de goudstandaard?

De voorbije weken gaan er meer en meer stemmen voor een nieuwe “Bretton Woods”. Zowel Nicolas Sarkozy als Gordon Brown willen de wereldmachten rond de tafel brengen om te sleutelen aan het financiële systeem.

Het huidige systeem werd boven het doopvont gehouden in 1944 waarbij werd afgesproken dat de wereldvaluta gedekt zouden worden door de Amerikaanse dollar.

Tot voor kort waren de munten gekoppeld aan het goud, maar aangezien de dollar steeds kan ingeruild worden voor goud, zaten we in feite nog steeds op de goudstandaard.

Aangezien alle grondstoffen en een flink deel van de wereldhandel voortaan werden afgerekend in dollars, ontstond er een permanente vraag naar de greenback.

Ook centrale banken hielden grote dollarreserves aan om de eigen munt te ondersteunen.

Het belang van een goudstandaard is “discipline”. Geen enkel land kan zomaar extra valuta in omloop brengen. De rekeningen moeten blijven kloppen.

Maar de VS was eind jaren ’60 een dure oorlog gestart in Vietnam en had er niet beter op gevonden dan drukpersen te laten draaien.

De extra dollars die zo in omloop werden gebracht overspoelden al snel de wereld en enkele landen begonnen deze overtollige dollarreserves om te zetten in goud.

Vooral de Franse president Charles de Gaulle plunderde Fort Knox en de Amerikanen zagen hun goudvoorraad behoorlijk slinken.

Dit systeem was uiteraard niet haalbaar op termijn. Maar in plaats van terug te keren naar financiële discipline besliste de VS simpelweg om de dollar niet langer in te ruilen voor goud.

Op dat moment ontstond in feite een nieuw financieel systeem met “fiat currencies” (zwevende munten).

De dollar werd losgekoppeld van het goud waardoor de VS de teugels kon laten vieren. Men kon op dat moment naar eigen goeddunken extra dollars in omloop brengen zonder daarvoor rekenschap af te leggen.

Het liet de Verenigde Staten toe om als enige land van de wereld steeds grotere handelstekorten op te bouwen. De handelspartners werden overspoeld met dollars die later weer terug aan de VS ontleend werden.

Het is een systeem dat tot op vandaag de orde van de dag uitmaakt. De Amerikanen maken er dankbaar gebruik van om steeds grotere handelstekorten op te bouwen en de wereld leeg te kopen.

En waarom niet? Lekker makkelijk als je handelspartners toch verplicht zijn om die waardeloze dollars aan te nemen en ze tegelijkertijd aan je teruglenen.

Want dat is precies wat er gebeurt. Amerikaanse bedrijven kopen goederen in China, betalen in dollar en de Chinezen beleggen die dollars dan in Amerikaans staatspapier.

Veel keuze hebben ze niet. De Chinezen hebben in de voorbije jaren steeds grotere handelstekorten met de VS opgebouwd waardoor ze momenteel om en bij de $2000 miljard aan reserves bezitten.

Indien men vandaag zou beslissen om die dollars van de hand te doen, zou dat de Amerikaanse munt compleet onderuit halen. De Chinezen zitten gevangen.

Hoe lang kan de VS de wereld blijven plunderen met hun vers geprinte dollars? Wel, tegenwoordig hebben ze $2 miljard vers kapitaal nodig PER DAG!

Dat is geld dat buitenlanders moeten investeren in Amerikaanse activa (aandelen, obligaties, vastgoed, …) om de handelstekorten op te vangen.

Het is zelfs zo erg geworden dat 80% van de spaargelden van de wereld momenteel naar de VS stromen om de boel draaiende te houden.

We zitten dus zeer dicht tegen de limieten van het mogelijke aan.

De VS kan dit niet blijven volhouden en zal de handelsbalans recht moeten trekken. Dat wil zeggen: minder consumeren en meer produceren!

Maar men lijkt op korte termijn niet echt gehaast om de buikriem aan te halen. Vandaar dat de wereld steeds luider roept om een nieuwe Bretton Woods. Een systeem dat de VS verplicht tot financiële discipline.

Wat betekent dit nu allemaal concreet voor ons als beleggers?

Wel, op termijn lijkt het evident dat de Amerikaanse dollar opnieuw in waarde zal dalen. Ze overspoelen de wereld ermee en de wetten van vraag en aanbod zeggen dat prijzen meestal dalen wanneer het aanbod zo sterk wordt opgedreven. Ook hier.

Maar op korte termijn maakte de dollar een mooie “run” geholpen door de deleveraging die we momenteel zien. Maak er gebruik van om je dollars te dumpen.

De dollar zal dalen. Maar ten opzichte van wat? De euro? Misschien. Al is de euro zeker geen sterke munt. Ik denk dat de dollar vooral zal dalen ten opzichte van de enige echte wereldmunt: goud!

Al kan het goud op korte termijn nog wat onder druk blijven staan door de sterkte van de dollar. Maar weet dat het op lange termijn niet houdbaar is.

Het zou me ook niet verbazen indien we straks terugkeren naar de goudstandaard waarbij munten weer gekoppeld worden aan de prijs van het goud.

Het is het enige systeem dat echt blijkt te werken en iedereen in het gareel laat lopen. Het einde van de dollar als de reservemunt van de wereld is in zicht.

195 Comments

De onvermijdbare gevolgen

Ik had een mooi lijstje bijgehouden de voorbije maanden met daarop in detail de
bedragen van de overheidsingrepen die tot dusver gespendeerd werden om het
financieel systeem te redden.

Maar wat ik de voorbije weken zie gebeuren, tart de verbeelding. Het lijstje kan zo de
prullenmand in wegens niet meer relevant. De honderden en zelfs duizenden miljarden
dollars vliegen je om de oren en we zijn de voeling met de realiteit nu helemaal kwijt.

Centrale bankiers verliezen de controle en spenderen nu éénder welk bedrag om het
systeem draaiende te houden. Ik schat de totale ingrepen intussen op een kleine
$4,000 miljard.

Misschien herinner je je nog de eerste ingrepen? Denk bijvoorbeeld aan de redding van
Bear Stearns die $29 miljard kostte. Het was genoeg om het goud die dag even boven
de $1,000 te duwen.

Sindsdien werd ongeveer 100 keer meer uitgegeven, maar vreemd genoeg daalde het
goud in dezelfde periode 30% in waarde.

Of herinner je de redding van AIG? Het was de dag dat het goud de grootste stijging
ooit kende. 11% in één keer erbij. Niettemin werd er “slechts” $85 miljard uitgegeven.
(dat was toch het plan. Nauwelijks één maand later leende men AIG $38 miljard extra
en nog kijkt men tegen de bodem van de kas aan. Hallucinant!)

Deze week lanceerde de Federal Reserve bijvoorbeeld een initiatief om voor $540
miljard aan wankele activa over te nemen van beleggingsfondsen in kortlopend papier.
De bedragen worden steeds groter.

De balans van de FED steeg sinds eind augustus met een kleine $1,000 miljard.

Het antwoord van de overheid en de centrale banken op deze crisis is het injecteren
van liquiditeiten, op alle mogelijke manieren.

Maar een dergelijk beleid heeft natuurlijk ook een keerzijde. Er zullen gevolgen zijn. De
verliezen moeten door iemand betaald worden.

Door steeds meer en meer geld in omloop te brengen om verliezen van roekeloze
bankiers te compenseren, zitten we met een serieus inflatierisico.

Hoe groter de geldhoeveelheid, hoe groter de inflatie. Maar dit komt daarom niet
meteen aan de oppervlakte.

In de huidige omgeving is er zelfs een panische angst voor deflatie. De waarde van alle
activaklassen daalt zienderogen door gedwongen liquidaties. Ook die van grondstoffen.

Zelfs goud moet eraan geloven!

Maar als het stof straks is gaan liggen, kan inflatie verwoestend uithalen. Men print
sneller geld dan ooit voorheen in de geschiedenis en de gevolgen zijn onvermijdbaar.

Warren Buffett schreef vorige week een opmerkelijk artikel met een dubbele
boodschap. Een boodschap die iedereen gemist heeft.

Buffett’s portefeuille bevatte tot voor kort enkel staatsobligaties. Hij zal deze echter
liquideren om aandelen te kopen. “Cash is op lange termijn een slechte belegging die
100% zeker in waarde zal dalen”, aldus Buffett.

“Mensen met veel liquide middelen voelen zich nu gerust. Maar ze zouden niet gerust
moeten zijn. Het beleid dat de overheid voert om de huidige crisis aan te pakken, zal
op termijn waarschijnlijk leiden tot inflatie en een versnelde daling van de werkelijke
waarde van cash”, voegt hij eraan toe.

Buffett koopt dus niet alleen aandelen omdat ze goedkoop zijn, hij koopt ze vooral
omdat ze een betere bescherming bieden tegen inflatie dan de staatsobligaties die hij
tot voor kort aanhield!

Dat is de echte boodschap die het orakel van Omaha ons tracht mee te geven.

Indien de inflatie straks 10% per jaar bedraagt, daalt de waarde van de cash die je
aanhoudt met eenzelfde bedrag. Met de 10.000 euro op je spaarrekening, koop je
plots 10% minder dan het jaar ervoor.

De risico’s zitten overal nu. Zelfs wie denkt veilig te zitten met cash, loopt een serieus
gevaar.

En dan heb ik het nog niet ééns over hyperinflatie zoals we die momenteel kennen in
Ijsland. Na de inéénstorting van de banksector steeg de inflatie op enkele weken naar
75% op jaarbasis! IJslanders met veel liquide middelen, zijn plots driekwart van hun
centen kwijt.

Staat ons hetzelfde te wachten?

11 Comments

Doe iets. NU!

Het zijn bijzonder uitdagende tijden, en dat is nog heel zwak uitgedrukt. We begrijpen
dat beleggers met heel wat vragen zitten en amper antwoorden krijgen.

Het vertrouwen in het financiële systeem is weg en je weet niet meer wie je nog mag
geloven.

Vandaar dat het ons interessant leek om je even te informeren over hoe wij tegen heel
deze situatie aankijken. Hetgeen we te vertellen hebben, is zelfs zo belangrijk dat we
beslist hebben om dit naar iedereen te sturen. Of je nu abonnee bent van één van
onze publicaties of niet.

We zijn allemaal beleggers en we worstelen allemaal met dezelfde vragen. En wij zijn
er om je zo goed mogelijk door deze moeilijke te loodsen.

Hier is hoe we het zien. Het financieel systeem staan aan de rand van de afgrond en
de dreiging die daarvan uitgaat, is met niets vergelijkbaar. Er zijn geen precedenten
meer. Wat we vandaag meemaken, is nooit eerder gezien. Zelfs niet tijdens de jaren
’30. De problemen zijn vandaag veel complexer dan tijdens de grote depressie. Ze
hadden toen bijvoorbeeld geen wereldwijde derivatenpositie 1400 biljoen. (dat is 1,4
miljoen x 1 miljard!)

Kijk, als het huidige financiële systeem het niet redt, dan is het onmogelijk om te
zeggen wat er precies zal gebeuren. Of het effectief ZAL gebeuren, kan niemand je
voorspellen. Ook wij niet. Er zijn geen zekerheden meer. Voor zover er die al waren
natuurlijk.

Zoals je weet, zijn we fervente value investors. Dat wil zeggen dat we aandelen
proberen te kopen ver beneden de intrinsieke waarde. En vanuit dat oogpunt bekeken,
voelen we ons vandaag zoals een kind in een snoepwinkel. Waarderingen waren
zelden zo aantrekkelijk als vandaag.

We denken spontaan aan de woorden van Buffett op dagen zoals vandaag: “wees
hebzuchtig wanneer anderen panikeren”.

Maar …

Wat indien we over de afgrond gaan? Wat indien we evolueren naar een nieuwe grote
depressie? In de jaren ’30 daalde de beurs 90%. Iedereen ging failliet toen. Niet alleen
beleggers, ondernemers maar zelfs de volledige middenklasse.

Vandaar dat we nogmaals willen herhalen, hoe belangrijk het is om jezelf vandaag te
beschermen. Wie deze nieuwsbrief al wat langer leest dan vandaag, heeft
waarschijnlijk al tot vervelends toe mijn oproepen gehoord om fysiek goud kopen.

Maar laat dat alsjeblieft geen reden zijn om dit bericht te negeren. Wie vandaag 100%
van zijn vermogen in aandelen, obligaties of ander “papier” heeft zitten, neemt
gigantische risico’s. Reserveer op zijn minst een deel voor fysiek goud.

Hoeveel? Dat maakt ieder voor zich uit. Persoonlijk zit momenteel 25% van mijn
vermogen in fysiek goud. En nog eens 15% in goudmijnen.

Maar daarom is dat niet meteen voor jou een goede verhouding. Wie vandaag sterk in
aandelen zit, moet deze niet halsoverkop aan deze bradeerprijzen op de markt smijten
en alles in goud steken. Dat is niet onze boodschap.

Een goede vuistregel lijkt me om minimaal 1 jaarloon aan te houden in goud. Mocht
het echt fout gaan, heb je jezelf en je gezin een mooie buffer gegeven om deze
moeilijke periode door te komen.

Alsjeblieft, bescherm jezelf. Doe iets. Dit is geen oproep om te panikeren. Ik verkoop
persoonlijk geen enkel aandeel aan deze lage prijzen. Ik zit erin voor de lange termijn
en zweet het uit. En Bart De Schutter, hoofdredacteur van SMART Capital, denkt er net
zo over. Maar al onze medewerkers zitten allemaal voor een stuk van hun vermogen in
fysiek goud.

We raden je aan om hetzelfde te doen.

Hoe? Informeer even bij je bank. Waarschijnlijk kan je via hen fysiek goud kopen. Kies
voor gouden munten (krugerrands) of baren van 1 kilo. Kan je daar niet terecht, stap
dan naar een gespecialiseerde goudhandelaar. In Belgie heb je bijvoorbeeld
www.gold4ex.be, www.numagold.be en www.goffinchange.be

8 Comments

ik ben een idioot

Ik kreeg afgelopen vrijdag een aantal reacties van bankmedewerkers naar aanleiding van mijn artikel “is uw geld nog veilig bij de bank?”.

Uiteraard zag ik het allemaal fout. De Belgische banken waren gezond en spaarders konden op hun beide oren slapen.

We weten inmiddels allemaal beter natuurlijk. Al zijn er blijkbaar nog beleggers die maar niet willen inzien hoe ziek het banksysteem werkelijk is.

Bij Dexia werd de ontslagen topman op een applaus getrakteerd voor het “goede” werk dat hij gedaan heeft. Je zou van minder cynisch worden.

De perceptie leeft nu blijkbaar dat Dexia “pech” heeft gehad. De marktomstandigheden zaten gewoon tegen.

Doe jezelf een plezier, en kijk eens goed naar dochter FSA waar men miljarden en miljarden heeft ingestoken en die moeder Dexia uiteindelijk de das heeft omgedaan.

De waarheid is dat FSA als obligatieverzekeraar borg stond voor miljarden euro’s aan rommelpapier. De verliezen hierop zijn gigantisch en slaan een groot gat in het eigen vermogen.

Trouwens, het was toch Miller zelf die een tijdje geleden nog besloot om FSA niet te laten vallen en te voorzien van bijkomend kapitaal?

Een kleine greep uit enkele reacties die mij vrijdag werden toegestuurd:

U bent een paniekzaaier EERSTE KLAS!!!!!!!!!!!!!

****

Valse Profeet!

****

Ik weet één ding : dergelijke communicatie lijdt alleen tot paniek en vertrouwenscrisis …
Het is door mensen als u dat het financieel systeem nu davert op zijn grondvesten …
Goe bezig !

****

Au. Dat komt aan :-)
Moesten jullie bankiers nu echt zo gemeen zijn?

Maar, ik ben blij dat jullie me hebben laten inzien dat het belang van de banken inderdaad belangrijker is dan de ongerustheid bij mijn lezers.

Het is inderdaad beter om mijn hoofd in het zand te steken en iedereen zoveel mogelijk gerust te stellen.

Waar zat ik ook met mijn gedachten? Ik was een idioot om te denken dat er een probleem was.

Ga nu maar snel terug naar jullie jobs bij de bank. Er zijn nog steeds miljoenen te verdienen daar. En als het niet lukt, kan je nog altijd de belastingbetaler voor de verliezen laten opdraaien terwijl jij met een riante ontslagpremie van het leven gaat genieten.

En blijf mij vooral berichten sturen. Het voegt toch dat extraatje toe aan mijn dag!

Maar even serieus nu. Zoals ik ook vrijdag al zei, is de kans relatief klein dat spaarcenten bij de bank in gevaar komen. Het is waarschijnlijker dat zwakkere banken worden overgenomen of gered door de overheid. De recente ingrepen, bevestigen deze theorie.

5 Comments